De buitenzijde van de zijluiken van het Drapeniersaltaar met de Annunciatie
Maerten Jacobsz van Heemskerck (Heemskerk 1498 - Haarlem 1574)
1546-47, paneel, elk 261,5 x 122,5 cm
Maerten van Heemskerck maakte deze zijluiken in opdracht van het Haarlemse Drapeniersgilde, het gilde van de laken- en wolwevers. De luiken waren bestemd voor het altaar van het Drapeniersgilde, dat zich bevond in de Grote of St.-Bavokerk. Ze werden waarschijnlijk toegevoegd aan een al bestaand middenstuk, dat tegenwoordig niet meer bekend is.
In gesloten toestand is, verdeeld over twee zijluiken, de verkondiging aan Maria te zien. Maria zit geknield in haar bidstoel, met voor haar een opengeslagen bijbel. Terwijl de prachtig uitgedoste engel Gabriƫl haar de geboorte van Jezus aankondigt, daalt de duif van de Heilige Geest op Maria neer. Het gewaad van Maria moet oorspronkelijk blauw geweest zijn. De kleurstof smalt die Van Heemskerck gebruikte voor haar kleding is in de loop der eeuwen verbleekt en alleen het bruin van het bindmiddel is overgebleven. In geopende toestand is links de aanbidding van de herders voorgesteld en rechts de aanbidding van de koningen.
De zijluiken werden in 1581 eigendom van de stad. In 1591 kreeg Cornelis van Haarlem de opdracht voor het schilderen van een nieuw middenstuk, met een